मुख्य सामग्री पर जाएँ
ॐ दिव्य ग्रंथ

वाल्मीकि रामायण अयोध्याकाण्ड सर्ग 38

वाल्मीकि रामायण अयोध्याकाण्ड सर्ग 38 का उपलब्ध मूल पाठ दिव्य ग्रंथ पर पढ़ें। संस्करण और भाषा संबंधित पुस्तक के स्रोत नोट के अनुसार हैं।

वाल्मीकि रामायण के पुस्तक आवरण का चित्र
दिव्य ग्रंथ · मूल पाठ संग्रह

श्लोक 1

तस्याम् चीरम् वसानायाम् नाथवत्याम् अनाथवत् ।प्रचुक्रोश जनः सर्वो धिग् त्वाम् दशरथम् तु इति ॥२-३८-१॥

श्लोक 2

तेन तत्र प्रणादेन दुःखितस्स महीपतिः ।चिच्छेद जीविते श्रद्धाम् धर्मे यशसि चात्मनः ॥२-३८-२॥

श्लोक 3

स निह्श्वस्य उष्णम् ऐक्ष्वाकः ताम् भार्याम् इदम् अब्रवीत् ।कैकेयि कुश चीरेण न सीता गन्तुम् अर्हति ॥२-३८-३॥

श्लोक 4

सुकुमारी च बाला च सततम् च सुखोचिता ।नेयम् वनस्य योग्येति सत्यमाह गुरुर्मम ॥२-३८-४॥

श्लोक 5

इयम् हि कश्यापकरोति किम्चि ।त्तपस्विनी राजवरस्य कन्या ।या चीरमासाद्य जनस्य मध्ये ।स्थिता विसम्ज्ञा श्रमणीव काचित् ॥२-३८-५॥

श्लोक 6

चीराण्यसास्या जनकस्य कन्या ।नेयम् प्रतिज्ञा मम दत्तपूर्वा ।यथासुखम् गच्छतु राजपुत्री ।वनम् सम्ग्रा सह सर्वर्त्नैः ॥२-३८-६॥

श्लोक 7

अजीवनार्हेण मया नृशम्सा ।कृता प्रतिज्ञा नियमेन तावत् ।त्वया हि बाल्यात् प्रतिपन्नमेतत् ।त्न्माम् दहेद् वेणुमिवात्मपुष्पम् ॥२-३८-७॥

श्लोक 8

रामेण यदि ते पा पे किम्चित्कृतमशोभनम् ।अपकारः क इह ते वैदेह्या दर्शितोऽधमे ॥२-३८-८॥

श्लोक 9

मृगीवोत्फुल्लनयना मृदुशीला तपस्विनी ।अपकारम् कमिह ते करोति जनकात्मजा ॥२-३८-९॥

श्लोक 10

ननु पर्याप्तम् एतत् ते पापे राम विवासनम् ।किम् एभिः कृपणैः भूयः पातकैः अपि ते कृतैः ॥२-३८-१०॥

श्लोक 11

प्रतिज्ञातम् मया तावत् त्वयोक्तम् देवि शृण्वता ।रामम् यदभिषेकाय त्वमिहाअत मब्रवीः ॥२-३८-११॥

श्लोक 12

तत्त्वेतत्समतिक्रम्य निरयम् गन्तुमिच्छसि ।मैथिलीमपि या हि त्व मीक्षसे चीरवासिनीम् ॥२-३८-१२॥

श्लोक 13

इतीव राजा विलपन्महात्मा ।शोकस्य नान्तम् स ददर्श किम्चित् ।भृशातुरत्वाच्च पपात भूमौ ।तेनैव पुत्रव्यसनेन मग्नः ॥२-३८-१३॥

श्लोक 14

एवम् ब्रुवन्तम् पितरम् रामः सम्प्रस्थितः वनम् ।अवाक् शिरसम् आसीनम् इदम् वचनम् अब्रवीत् ॥२-३८-१४॥

श्लोक 15

इयम् धार्मिक कौसल्या मम माता यशस्विनी ।वृद्धा च अक्षुद्र शीला च न च त्वाम् देव गर्हिते ॥२-३८-१५॥

श्लोक 16

मया विहीनाम् वरद प्रपन्नाम् शोक सागरम् ।अदृष्ट पूर्व व्यसनाम् भूयः सम्मन्तुम् अर्हसि ॥२-३८-१६॥

श्लोक 17

पुत्रशोकम् यथा नर्चेत्त्वया पूज्येन पूजिता ।माम् हि सम्चिन्तयन्ती सा त्वयि जीवेत् तपस्विनी ॥२-३८-१७॥

श्लोक 18

इमाम् महा इन्द्र उपम जात गर्भिनीम् ।तथा विधातुम् जनमीम् मम अर्हसि ।यथा वनस्थे मयि शोक कर्शिता ।न जीवितम् न्यस्य यम क्षयम् व्रजेत् ॥२-३८-१८॥

मूल पुस्तक के इंटरैक्टिव पाठक में पढ़ें · सभी मूल पाठ